kontaktAktualności » Cyna
Cyna ma srebrzystobialą barwę ale ciemniejszą niż srebro. Gęstość 7,3 g/cm3. Jest metalem miękkim i ciągliwym, nieco twardsza niż ołów. Łatwo można ją rozwalcować w najcieńsze nawet folie, ale drut cynowy ma zbyt niską wytrzymałość, łatwo ulega rozerwaniu. Topi się w temperaturze 232°C, paruje w 2200°C, w przedziale od 160 do 200°C jest krucha. W powietrzu nie utlenia się, w wodzie bardzo wolno; wykazuje odporność korozyjną po powstaniu błonki tlenków. Cechę tę wykorzystuje się w produkcji „białej blachy" tj. cynowanej (pobielanej) cienkiej blachy stalowej. Po silnym ochłodzeniu cyna przechodzi przemianę alotropową, traci swoje metaliczne właściwości, przemienia się w „cynę szarą" - szary proszek. Zjawisko to znane pod nazwą „zarazy cynowej", „trądu cynowego" związane jest z przebudową sieci krystalicznej (z tetragonalnej w regularną), a w konsekwencji ze znacznym zwiększeniem objętości, wywołującym naprężenia wewnętrzne prowadzące do samorzutnego rozsypania się metalu w proszek. „Zaraza cynowa" objawia się pojawieniem szarych plamek, rozszerzających się w wyniku dalszego ochłodzenia na całą powierzchnię przedmiotu wykonanego z cyny. Uchronić się przed „zarazą cynową" lub powstrzymać rozprzestrzenianie się zjawiska można przez ogrzanie przedmiotu cynowego do temperatury ponad 18°C. W XVI-wiecznej Rusi, a także w wiekach XVII i XVIII cynę używano do wytwarzania cjejywściennych odlewówartystycznych, stosowanych do de^o^agi_wnęirzj3xaz przedmiotów gospodarstwa domowego. Przykładem takich wyrobów może być chroniony w muzeum „Kołomienskoje" niepospolity, dziewięciospadowy, nadtronowy baldachim z moskiewskiej, Grebniewskiej Cerkwi, bogato zdobiony cynowymi odlewami a także malowidłami na mice i złoconą snycerką. Ażurowe odlewy cynowe stosowano także do dekoracji ikonostasów, drzwi, wiszących i stojących lamp itp. Współcześnie nie stosuje się czystej cyny w odlewnictwie artystycznym. Cyna używana jest jako składnik stopów z miedzią i ołowiem jako materiały stosowane do lutowania wyrobów artystycznych ze stopów żelaza i metali mezelaznych. Ponadto cyna w stopach z ołowiem, antymonem, bizmutem, rtęcią, kadmem i innymi łatwotopliwymi metalami używana jest do wytwarzania drobnych odlewów artystycznych. Z cyny wytwarza się również siarczek cynowy, błyszczącą masę o barwie bardzo zbliżonej do barwy złota. Substancja ta zwana „złotem mozaikowym", w postaci cienkich folii lub proszku stosowana jest do wykańczania „pod złoto" dekoracyjnych wyrobów z metalu, drewna lub gipsu. Siarczek cynowy trwale i przez długi czas zachowuje połysk imitując złoto nie tylko w warunkach panujących we wnętrzach architektonicznych, również na otwartej przestrzeni.