kontaktAktualności » Cynk
W temperaturze 419°C cynk topi się, a po ogrzaniu do 500°C, w kontakcie z powietrzem spala się, tworząc tlenek; paruje w temperaturze 930°C. W suchym powietrzu nie ulega zmianom, w wilgotnym szybko pokrywa się wytrzymałą błonką tlenkową i przyjmuje matową, niebie-skoszarą barwę. Błonka tlenkowa jest bardzo trwała i doskonale chroni przed dalszą korozją. Podczas wyżarzania w powietrzu cynk zapala się i-płonie oślepiającym blaskiem.
Cynk rozpuszcza się w kwasach siarkowym, solnym, azotowym, octo£> wym i innych. W ługach sodowym i potasowym cynk także się rozpuszcza przy czym procesowi temu towarzyszy wydzielanie się wodoru. W zależności od temperatury, z której odlano cynk, wielkość kryształów cynku w odlewie ulega znacznym zmianom - im bardziej j przegrzany był cynk tym większe kryształy. W związku z charakte- ; rystyczną dla cynku siecią krystaliczną (heksagonalna) własności cynku ' są zależne od kierunku walcowania. Zgodnie z kierunkiem walcowania, jego wytrzymałość na rozciąganie jest mniejsza niż w kierunku poprzecznym do kierunku walcowania (u miedzi odwrotnie). Cynk jest trudnoobrabialny skrawaniem (pilnik ulega zatarciu); podczas nagrzewania znacznie zwiększa swoje wymiary, znaczniej niż wszyst- : kie inne metale (współczynnik rozszerzalności cieplnej równy jest i 0,0000219). W stanie czystym cynk znajduje wiele zastosowań; na ' przykład w poligrafii do przygotowania klisz drukarskich, w chemii jako J surowiec do wytwarzania bieli cynkowej. Z uwagi na odporność r korozyjną stosowany jest do pokrywania blach stalowych (blachy | cynkowane) itp.
m sztuce dekoracyjnej cynk stosowany jest głównie w stanie czystym ale .również w postaci stopów. Od XVIII w, z blach cynkowych metodą wyklepywania niniejszych elementów i ewentualnie montażu tych elementów w większe wyroby, wykonywano nawet bardzo duże rzeźby, płaskorzeźby i inne ozdoby architektoniczne. Przykładem mogą być płaskorzeźby na zabytkowej kapliczce w pobliżu Ilińskiej Bramy w Moskwie wykonane z cynku wg modelu rzeźbiarza W.O. Szerwuda (Szerwooda).
W końcu XIX w. szerokie zastosowanie w produkcji wyrobów artystycznych znajanje^dlewmctwo cynku. Doskonała lejność cynku ułatwia wykonywanie bardzo cienkich, ażurowych odlewów. Przyczyniło się to do powszechnego wytwarzania z C}mTcuTaniĆh świeczników, podstawek do lamp, kinkietów, kandelabrów itp. Wszystkie te odlewy barwiono na brązlubzłocono. Odlewano także pełne rzeźby,zazwyczaj w częściach, które lutowano lutem cynowo-ołowianym.
'V produkcji artystycznej używa się również stopy zawierające cynk np. jmówione już mosiądz i nowe srebro. Szczególnie interesujące są niskotopliwe stopy cynku używane w przemyśle do odlewania w formy metalowe (kokile) i pod ciśnieniem. Ich niska temperatura topnienia umożliwia uzyskanie wysokiej wydajności i ekonomiki produkcji z uwagi na znaczną trwałość form metalowych. Stosuje się je do wytwarzania najróżnorodniejszych odlewów, w tym również artystycznych. Najpowszechniej znane przykłady to galanteria samochodowa (znaki fabryczne itp.).
Dwa najbardziej typowe, niskotopliwe stopy cynku mają następujący skład*:
l)stop o podwyższonej wytrzymałości i składzie 93% cynku, 4% aluminium oraz 3% miedzi,
2) stop o średniej wytrzymałości i składzie - 95% cynku, 4% aluminium oraz 1% miedzi.
W skład tych stopów wchodzi też ok. 0,03% magnezu, który zmniejsza kruchość obu tych stopów narastającą w wyniku ich naturalnego starzenia.
Istnieją także inne analogiczne stopy cynku, jednakże w porównaniu z podanymi cechują się:1) niską odpornością korozyjną co ogranicza ich zastosowanie tylko do warunków wnętrz architektonicznych,
2) skłonnością do powiększania wymiarów w miarę upływu czasu a w efekcie - do deformacji.
Zmiany te wynikają z wewnętrznych przemian związanych z rozpadem twardego roztworu miedzi i aluminium. Prócz tego, cynk stosuje się często w postaci pokryć galwanicznych w celu zwiększenia odporności korozyjnej a także jako podkład pod pokrycia lakiernicze na wyrobach stalowych.