kontaktAktualności » Kamienie szlachetne - Diament
Jubilerska wartość diamentu wynika z jego wyjątkowych właściwości optycznych, które ujawniają się najpełniej po oszlifowaniu diamentu w brylant. Szlif brylantowy, jego proporcje i kształt określone są szeregiem prawideł. Płaszczyzny brylantu pochylone są pod ściśle ustalonymi kątami względem siebie. Dzięki temu właśnie brylant „iskrzy" - z jego wnętrza wydobywa się cała wiązka promieni świetlnych o różnej barwie. Podczas każdego poruszenia brylantem promienie te przemieszczają się połyskując pełną paletą barw tęczy, dając efekt nazywany „ogniem" kamienia. Pod tym właśnie względem diament przewyższa wszystkie inne kamienie szlachetne za wyjątkiem cyrkonu. Najwyżej cenionymi brylantami są czyste, przezroczyste, bezbarwne kamienie, które po oszlifowaniu wydają się być lekko niebieskawe, brylanty tzw. „błękitnej wody" (błauweis). Diamenty zabarwione żółtawe, zielonkawe itp. cenione są znacznie niżej. Kamienie z dużą liczbą defektów - pęknięć, punktów, lokalnych wrostków itp. oraz kamienie o obniżonej przezroczystości i szarej brązowej a nawet brunatnej barwie przeznacza się do celów technicznych.
Szczególnie wysoko cenione są w pełni przezroczyste a równocześnie jaskrawo zabarwione diamenty: zielone, żółte, czerwone oraz bardzo rzadko spotykane niebieskie i czarne diamenty. Jednym z najcenniejszych brylantów na świecie jest błękitnoniebieski diament „Hope" znaleziony w Indii, ważący 44,5 karata. 100 tysięcy złotych rubli zapłacił car Rosji Paweł I za czerwony brylant o wadze 10 karatów. Według rozmiarów diamenty dzielone są na małe - do 0.5 karata, średnie do J karata i duże - powyżej 1 karata. Kamienie o wadze przekraczającej 10 karatów - noszą nazwę soliterów. Większe, unikalne diamenty cenione są bardzo wysoko; nadaje im się imiona własne, każdy z nich ma swoją historię, w większości przypadku pełną mrocznych i tragicznych zdarzeń. Jednym z takich większych i z ciekawą historią jest słynny diament „Szach" (rys. 21). Diament ten przywieziony został do Petersburga w 1829 r. przez perskiego księcia Chozroesa jako podarunek dla cara w celu złagodzenia zaognienia stosunków między Persją a Rosją, związanego z zabiciem w Teheranie posła i znanego poety rosyjskiego A.S. Gribojedowa. Największy wśród diamentów „Cullinan" znaleziony został w 1905 r, w południowej Afryce (rys. 22). W stanie surowym ważył 3106 karatów. Po podzieleniu i oszlifowaniu uzyskano z niego 4 duże i 101 mniejszych brylantów o łącznej masie 1063,5 karata. Największemu z nich nadano nazwę „Gwiazda Afryki". Oszlifowany jest w kształt kropli i waży 530,2 karata. Obecnie znajduje się w Wielkiej Brytanii. Diament znany był jako kamień jubilerski już w czasach starożytnych. Był stosowany w jubilerstwie a nawet jako ozdoba monumentalnych budowli. Przykładem jest jeden z chramów w Rangunie (Birma) - pagoda Szwe-Dagon przypominająca kształtem olbrzymi dzwon uwieńczony drogocenną ozdobą w formie kwiatowego pąku jaśniejącego jakby rozsypanymi na nim diamentami. Na jego wykonanie zużyto 1250 kg czystego złota i 4350 diamentów.
Diament jest wyjątkowo odporny chemicznie; nie rozpuszcza się w żadnym kwasie nawet ogrzanym do temperatury parowania, nie działa na niego żadna mieszanina kwasów ani kwas fluorowodorowy wytrawiający szkło, ani żaden z ługów. Jedyną substancją z którą reaguje diament jest roztopiona saletra (sodowa lub wapniowa wymieszana z sodą - przyp. tłum), w której diament ulega rozpuszczeniu*. Podczas nagrzewania w powietrzu, diament spala się w temperaturze 850-1000°C. Niektóre diamenty świecą w ciemności „własnym światłem" dzięki zjawisku luminescencji. Jako imitację diamentów używa się w jubilerstwie mniej cenne bezbarwne i przezroczyste minerały: cyrkon, korund, spinel (syntetyczny), topaz i kwarc oraz dublety z dolną częścią wykonaną ze szkła. Ponadto - silnym, tęczowym blaskiem cechują się strassy ze szkła ołowiowego podklejone folią.